Hè đến, con vừa nghỉ học, và trong đầu nhiều bố mẹ Việt ở Mỹ chỉ có một câu hỏi: năm nay có đưa con về Việt Nam thăm ông bà không? Sau nhiều năm xa quê, đây thường là chuyến đi mong chờ nhất trong năm — nhưng cũng là chuyến đi cần chuẩn bị kỹ nhất, từ hộ chiếu, visa, đến vé máy bay và sức khỏe của con. Nếu gia đình mình đang tính đưa con về Việt Nam trong vài tháng tới, đây là 7 điều nên làm ngay từ bây giờ để chuyến đi vui vẻ và nhẹ nhàng hơn.
Vì Sao Nên Lên Kế Hoạch Sớm Khi Đưa Con Về Việt Nam
Mùa hè là thời điểm đông người Việt ở Mỹ về quê nhất, vì con được nghỉ dài và giá vé thường tăng dần khi gần ngày bay. Ngoài ra, hồ sơ xin hộ chiếu hay visa cho con cũng cần thời gian xử lý, có khi vài tuần. Vì vậy, chuẩn bị từ bây giờ sẽ giúp gia đình tránh cảnh chạy giấy tờ gấp gáp sát ngày bay.
1. Kiểm Tra Hộ Chiếu Mỹ Của Con
Nhiều bố mẹ chỉ nhớ ra hộ chiếu của con đã hết hạn khi chuẩn bị mua vé. Hộ chiếu Mỹ cho trẻ dưới 16 tuổi chỉ có hạn 5 năm, ngắn hơn hộ chiếu người lớn. Theo Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, xin hộ chiếu thường mất khoảng 4-6 tuần xử lý, hoặc 2-3 tuần nếu chọn dịch vụ khẩn (expedited), cộng thêm thời gian gửi hồ sơ qua bưu điện. Nên kiểm tra hộ chiếu của tất cả các con ngay hôm nay, và nếu cần làm mới, hãy nộp hồ sơ sớm để có dư thời gian.
2. Visa Hay Giấy Miễn Thị Thực 5 Năm?
Đây là câu hỏi nhiều gia đình Việt ở Mỹ thắc mắc nhất khi đưa con về Việt Nam. Nếu con mang hộ chiếu Mỹ, con cần visa Việt Nam — phổ biến nhất là e-visa, xin trực tuyến qua trang chính thức evisa.gov.vn, lệ phí khoảng 25 USD cho một lần nhập cảnh (50 USD nếu cần nhiều lần), có hiệu lực 90 ngày, thời gian xử lý thường 3-7 ngày làm việc.
Tuy nhiên, nếu bố hoặc mẹ là người Việt Nam định cư ở nước ngoài hoặc còn quốc tịch Việt Nam, con có thể được xin giấy miễn thị thực 5 năm — cho phép về Việt Nam nhiều lần trong 5 năm, mỗi lần ở tối đa 180 ngày. Hồ sơ cần giấy tờ chứng minh nguồn gốc Việt Nam của cha hoặc mẹ, nên xin sớm tại Đại sứ quán/Lãnh sự quán Việt Nam hoặc Cục Quản lý xuất nhập cảnh. Vì quy định và lệ phí có thể thay đổi theo thời gian, gia đình nên kiểm tra lại thông tin mới nhất với đại sứ quán hoặc một dịch vụ visa uy tín trước khi nộp hồ sơ.
3. Giấy Đồng Ý Khi Chỉ Một Người Lớn Đưa Con Đi
Nếu chỉ có mẹ hoặc chỉ có bố đưa con về Việt Nam, hải quan — đặc biệt khi nhập cảnh Việt Nam — có thể hỏi giấy đồng ý cho con đi của người còn lại (consent letter), tốt nhất là có công chứng. Đây là bước nhỏ nhưng nhiều gia đình quên, dẫn đến trễ chuyến hoặc bị giữ lại hỏi thêm ở sân bay. Nên chuẩn bị giấy này kèm bản sao giấy khai sinh của con trước khi bay.
4. Đặt Vé Máy Bay Vào Thời Điểm Hợp Lý
Vé bay mùa hè (tháng 6-8) và Tết luôn là hai thời điểm đắt nhất trong năm. Nếu gia đình linh động được ngày bay, nên tránh các tuần ngay sau khi trường vừa nghỉ hè — đó thường là lúc giá vé cao nhất. Đặt vé trước 2-3 tháng và bay vào ngày giữa tuần thường rẻ hơn. Đừng quên kiểm tra hành lý ký gửi, vì nhiều gia đình mang quà về cho người thân nên dễ vượt cân quy định.
5. Chuẩn Bị Sức Khỏe Trước Khi Bay
Theo khuyến cáo của CDC, trẻ em đi Việt Nam nên được chích đầy đủ các vắc-xin thường quy (sởi, ho gà, cúm mùa), và nên hỏi bác sĩ về vắc-xin viêm gan A, thương hàn — đặc biệt nếu gia đình về vùng nông thôn hoặc ở dài ngày. Tốt nhất nên gặp bác sĩ du lịch khoảng 4-6 tuần trước khi bay để có đủ thời gian chích ngừa. Ngoài ra, nhắc con không uống nước vòi hoặc đá chưa rõ nguồn gốc khi ở Việt Nam.
6. Đóng Gói Hành Lý Và Quà Cho Người Thân
Trẻ con thường mệt và khó chịu trên chuyến bay dài, nên hành lý xách tay nên có đồ chơi nhỏ, tai nghe, đồ ăn nhẹ quen thuộc và một bộ quần áo thay. Về quà cho ông bà, người thân, đồ Mỹ như vitamin, sữa, bánh kẹo, quần áo thường được yêu thích — nhưng nên gói gọn, chia đều vào các túi để dễ quản lý khi qua hải quan.
7. Giữ Liên Lạc Và Tài Chính Khi Ở Việt Nam
Trước khi bay, nên mua sẵn eSIM hoặc SIM data Việt Nam để liên lạc ngay khi xuống sân bay. Nếu gia đình cần gửi thêm tiền về để chuẩn bị chi phí trong chuyến đi hoặc biếu người thân, có thể xem thêm bài Gửi Tiền Về Việt Nam An Toàn & Tiết Kiệm để chọn cách chuyển tiền hợp lý nhất. Và đừng quên mang theo bản sao giấy tờ quan trọng — xem lại bài Sắp Xếp Giấy Tờ Quan Trọng Cho Gia Đình Việt để biết nên giữ giấy tờ gì trong hành lý xách tay.
Chuyến Về Quê Là Cơ Hội Gắn Kết Con Với Gốc Việt
Đưa con về Việt Nam không chỉ là một chuyến du lịch — đó là cơ hội để con được ôm ông bà, nghe tiếng Việt mỗi ngày, và hiểu thêm về nơi cha mẹ đã sinh ra. Như đã chia sẻ trong bài Giúp Con Tự Hào Là Người Việt Giữa Hai Nền Văn Hóa, những trải nghiệm thật ở quê nhà thường để lại dấu ấn sâu hơn bất kỳ lời dạy nào ở nhà.
Bắt đầu từ việc kiểm tra hộ chiếu, xin visa, đến đặt vé bay — mỗi bước chuẩn bị sớm hôm nay sẽ giúp cả nhà có một mùa hè về quê thật trọn vẹn, không lo lắng giấy tờ giờ chót. Chúc gia đình mình có một chuyến đi đầy ắp tiếng cười và yêu thương!
